NASZYM ZDANIEM NAJLEPSZY PORTAL O INWESTYCJACH BUDOWLANYCH.
DLA WYKONAWCY

Koronawirus na budowie – argumenty dla wykonawcy

Środki prawne do wykorzystania przez wykonawcę w przypadku trudności z realizacją robót z powodu COVID-19
12 III
2021

Przedłużająca się epidemia COVID-19 coraz poważniej wpływa na realizację zawartych umów o roboty budowlane. Teoretycznie wykonawcy mają już świadomość, że muszą liczyć się z ograniczeniami sanitarnymi, takimi jak dystans społeczny, zakrywanie ust i nosa, kwarantanny i izolacje. Jednak w dłuższej perspektywie koronawirus na budowie powoduje realne problemy z wykonywaniem prac ze względu na ograniczony personel i upływające terminy. Warto mieć świadomość, jakich środków prawnych można użyć w przypadku sporów z inwestorem na tym tle.

COVID-19 jako siła wyższa

Pierwszym rozwiązaniem dla wykonawcy mającego problemy z realizacją budowy z powodu koronawirusa jest powołanie się na siłę wyższą. Pojęcie to nie zostało zdefiniowane w przepisach. Przyjmuje się jednak, że obejmuje zdarzenie zewnętrzne i nadzwyczajne, niemożliwe do przewidzenia, zapobieżenia ani przezwyciężenia. Zgodnie z art.471 Kodeksu cywilnego, dłużnik nie jest zobowiązany do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania będącego następstwem okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności. Powołanie się z powodu epidemii na siłę wyższą może więc uwolnić wykonawcę od negatywnych skutków niedopełnienia umowy o roboty budowlane. Konieczne jest jednak wykazanie realnego wpływu COVID-19 na brak możliwości prawidłowej realizacji budowy, co podlega ocenie w każdym indywidualnym przypadku.

Koronawirus a nadzwyczajna zmiana stosunków

Innym rozwiązaniem może być skorzystanie przez wykonawcę z art.3571 Kodeksu cywilnego. Dotyczy on nadzwyczajnej zmiany stosunków, w której spełnienie świadczenia byłoby połączone z nadmiernymi trudnościami albo groziło jednej ze stron rażącą stratą, czego nie przewidywano przy zawarciu umowy. Wówczas sąd może oznaczyć sposób wykonania zobowiązania lub wysokość świadczenia, a nawet orzec o rozwiązaniu umowy i rozliczeniach stron. Rozważa się przy tym interesy stron i zasady współżycia społecznego. Skorzystanie z powyższej konstrukcji wymaga jednak wstąpienia na drogę sądową, odpowiedniego sformułowania żądań, a także wykazania przesłanek, które podlegają ocenie. Nie dla każdego wykonawcy koronawirus na budowie będzie więc stanowić nadzwyczajną zmianę stosunków. Powyższy przepis warto rozważyć w rzeczywiście poważnych i wyjątkowych sytuacjach, a dla jego skutecznego zastosowania kluczowa będzie pomoc prawnika.

Gdy w czasie epidemii świadczenie jest niemożliwe

Do rozważenia pozostaje również art.475 §1 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z nim zobowiązanie wygasa, jeżeli świadczenie stało się niemożliwe na skutek okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Brak odpowiedzialności wykonawcy za trudności w wykonywaniu robót budowlanych spowodowane COVID-19 jest możliwy do wykazania. Mało prawdopodobnym jest jednak, aby w takiej sytuacji zachodził całkowity brak możliwości realizacji budowy. Następcza niemożliwość świadczenia musi być bowiem obiektywna, czyli dotyczyć nie tylko wykonawcy konkretnego, ale i każdego innego. Ponadto, musi być ona trwała, czyli wynikać z okoliczności, które nie mają charakteru przejściowego. Ta konstrukcja wydaje się więc mało przydatna w większości sytuacji, choć wyjątki nie są wykluczone.

Umowa przede wszystkim

Niezależnie od powyższych środków prawnych, które wynikają z przepisów ogólnych, zawsze należy pamiętać o nadrzędnej roli umowy o roboty budowlane. Może ona przewidywać zarówno ograniczenie czy wyłączenie, jak i rozszerzenie odpowiedzialności wykonawcy. Może także wprowadzać po jego stronie szczególne obowiązki, np. zawiadomienia inwestora o zaistnieniu i ustąpieniu siły wyższej czy podjęcia starań w celu minimalizowania jej negatywnych skutków. Umowa często zawiera również dodatkowe zabezpieczenia dla inwestora, np. gwarancję bankową (o której m.in. w artykułach Gwarancja bankowa – co zabezpiecza? i Nieodwołalnie, bezwarunkowo, na pierwsze żądanie – klauzule w gwarancji bankowej).


Gdy jesteś jedną ze stron umowy, cenna jest znajomość sytuacji prawnej kontrahenta. Polecamy więc lekturę artykułu Problemy z budową z powodu COVID-19 – narzędzia dla inwestora.


Jeśli masz pytania w konkretnej sprawie, napisz do nas lub zadzwoń, aby znaleźć rozwiązanie Twojego problemu. Zapraszamy również na nasza stronę www.mbwnet.pl.

Najnowsze artykuły

12 III
2021
DLA WYKONAWCY

Koronawirus na budowie – argumenty dla wykonawcy

Środki prawne do wykorzystania przez wykonawcę w przypadku trudności z realizacją robót z powodu COVID-19
19 II
2021
problemy z budową z powodu COVID-19
DLA INWESTORA

Problemy z budową z powodu COVID-19 – narzędzia dla inwestora

Środki prawne do wykorzystania przez inwestora w przypadku trudności z realizacją robót z powodu koronawirusa
23 III
2020
koronawirus a wyłączenie przepisów prawa budowlanego
POZOSTAŁE

Prawo budowlane a specustawa COVID-19

Praktyczne aspekty wyłączenia przepisów prawa budowlanego w związku z wprowadzeniem specustawy w sprawie koronawirusa

Nasze marki

Prawo karne i nie tylko
Zatrzymanie czy areszt - jak w takiej sytuacji należy się zachować? Jakie prawa Ci przysługują? Prawnicy w przystępny sposób odpowiadają na najważniejsze pytania z zakresu prawa oraz postępowania karnego.
logo portalu mbw budowlane
Inwestycje budowlane
Jeśli jesteś inwestorem albo wykonawcą robót, ale przerasta Cię zawiłość regulacji prawnych i poziom skomplikowania kontraktów – ten portal jest właśnie dla Ciebie
logo portalu o specjalnych strefach ekonomicznych
Specjalne Strefy Ekonomiczne
Jesteś inwestorem, który rozwija lub zaczyna prowadzić swój biznes w Polsce, a jednocześnie chciałby płacić mniejsze podatki - ten portal jest stworzony z myślą o Tobie